Όταν το καλοκαίρι φέρνει στην κουζίνα μας την πιο πλούσια σοδειά της ελληνικής γης, το Παραδοσιακό Τουρλού στο Φούρνο (γνωστό και ως μπριάμ ή σοφερίνο) γίνεται ο απόλυτος βασιλιάς του τραπεζιού. Όπως πολύ σωστά μαρτυρά και το όνομά του, που προέρχεται από την τουρκική λέξη *türlü* και σημαίνει «όλα μαζί» ή «ανάμεικτα», πρόκειται για ένα πιάτο express που συγκεντρώνει στο ίδιο ταψί μια πανδαισία λαχανικών.
Το χρυσό μυστικό του προτηγανίσματος για βούτυρο λαχανικά:
Το μεγάλο χρυσό μυστικό που απογειώνει αυτή τη συνταγή και ξεχωρίζει το αυθεντικό τουρλού από ένα απλό μπριάμ κρύβεται στο σύντομο προτηγάνισμα των λαχανικών και στο ψήσιμο μέχρι να μείνουν με το λάδι τους. Οι μελιτζάνες και τα κολοκυθάκια έχουν την τάση να βγάζουν πολύ νερό αν μπουν ωμά στο ταψί. Περνώντας τα express από καυτό ελαιόλαδο στην αρχή, «σφραγίζετε» την επιφάνειά τους, καραμελώνετε τα φυσικά τους ζάχαρα και τους χαρίζετε μια απίστευτα πλούσια, βουτυρένια υφή. Επιπλέον, το κρίσιμο tip είναι η ολοκλήρωση του ψησίματος στον αέρα: το φαγητό πρέπει να χάσει όλη την υγρασία του και να μελώσει, αφήνοντας στον πάτο μόνο το αρωματικό του λάδι.
Το συνηθισμένο λάθος:
Το πιο συχνό λάθος στη συγκεκριμένη συνταγή είναι η προσθήκη νερού στο ταψί ή το ψιλοκόψιμο των λαχανικών. Επειδή το φαγητό μπαίνει στο φούρνο για 50 λεπτά, πολλοί φοβούνται ότι θα καεί και ρίχνουν νερό. Αυτό θα καταστρέψει τη συνταγή express, καθώς τα λαχανικά έχουν ήδη προτηγανιστεί και η σάλτσα έχει πάρει βράση· αν βάλετε νερό, το φαγητό θα γίνει νερόβραστη σούπα. Επίσης, αν κόψετε τις μελιτζάνες και τα κολοκυθάκια σε πολύ μικρά ή λεπτά κομμάτια, με το διπλό μαγείρεμα (τηγάνι και φούρνος) θα διαλυθούν τελείως express και θα μετατραπούν σε πουρέ λαχανικών.
Δείτε παρακάτω την Εκτέλεση, τις Συμβουλές και τις Συχνές Ερωτήσεις(FAQ)
Χρόνοι Παρασκευής:
Προτηγάνισμα Λαχανικών & Τσιγάρισμα Σάλτσας: 20 λεπτά
Συναρμολόγηση στο Ταψί: 5 λεπτά
Ψήσιμο & Μέλωμα στον Φούρνο Express: 50 λεπτά *(στους 170°C στον αέρα)*
Υλικά (για 4-5 άτομα):
Εκτέλεση:
1. Το Κόλπο του Προτηγανίσματος: Πλένουμε καλά τα λαχανικά. Κόβουμε τις μελιτζάνες και το κολοκύθι σε χοντρές ροδέλες και τις πιπεριές σε πλατιές λωρίδες. Σε ένα μεγάλο βαθύ τηγάνι ζεσταίνουμε καλά μια γενναιόδωρη ποσότητα ελαιολάδου. Τηγανίζουμε express σε δόσεις τις μελιτζάνες, τα κολοκυθάκια και τις πιπεριές για 2-3 λεπτά από κάθε πλευρά, ίσα-ίσα να μαλακώσουν ελαφρώς και να πάρουν ένα απαλό χρώμα, χωρίς να ψηθούν τελείως. Τα βγάζουμε με τρυπητή κουτάλα και τα αφήνουμε στην άκρη.
2. Ετοιμασία Σάλτσας Ντομάτας: Σε μια ξεχωριστή κατσαρόλα ρίχνουμε 3-4 κ.σ. ελαιόλαδο και τσιγαρίζουμε τα ψιλοκομμένα κρεμμύδια και τις σκελίδες του σκόρδου σε μέτρια φωτιά για 3-4 λεπτά, μέχρι να γυαλίσουν και να μοσχοβολήσουν. Προσθέτουμε τις τριμμένες φρέσκες ντομάτες, αλάτι, πιπέρι και ανακατεύουμε. Αφήνουμε τη σάλτσα να πάρει μια καλή βράση express για 5 λεπτά, ώστε να δέσουν οι γεύσεις.
3. Αρωμάτισμα με Μαϊντανό: Μόλις η σάλτσα δέσει ελαφρώς, αποσύρουμε την κατσαρόλα από τη φωτιά. Προσθέτουμε αμέσως express τον μπόλικο ψιλοκομμένο φρέσκο μαϊντανό και ανακατεύουμε καλά, ώστε να κρατήσει όλο το καταπράσινο χρώμα και τη ζωντανή του φρεσκάδα.
4. Συναρμολόγηση στο Ταψί: Προθερμαίνουμε τον φούρνο στους 170°C στη λειτουργία του αέρα. Παίρνουμε ένα μέτριο ταψί ή πυρέξ. Τοποθετούμε μέσα με όμορφη σειρά τα προτηγανισμένα λαχανικά (μελιτζάνες, κολοκυθάκια, πιπεριές). Περιχύνουμε από πάνω ομοιόμορφα όλη την κόκκινη σάλτσα της ντομάτας με τα κρεμμύδια, φροντίζοντας να πάει παντού express ανάμεσα στα λαχανικά.
5. Ψήσιμο Express & Μέλωμα: Τοποθετούμε το ταψί στη μεσαία σχάρα του φούρνου. Ψήνουμε στους 170°C για περίπου 50 λεπτά. Κατά τη διάρκεια του ψησίματος, τα λαχανικά θα απορροφήσουν τη σάλτσα και θα μελώσουν συγκλονιστικά. Το φαγητό είναι έτοιμο express όταν σωθούν όλα τα υγρά και το τουρλού μείνει αποκλειστικά με το παραδοσιακό λαδάκι του.
6. Σερβίρισμα: Βγάζουμε το ταψί από τον φούρνο. Είναι απαράβατος κανόνας να αφήσετε το τουρλού να σταθεί για 15-20 λεπτά σε θερμοκρασία δωματίου προτού το σερβίρετε. Τα λαδερά φαγητά express αναδεικνύουν όλο μεγαλείο της γεύσης τους όταν είναι χλιαρά. Συνοδεύουμε απαραίτητα με ένα μεγάλο κομμάτι παραδοσιακή φέτα και τραγανό χωριάτικο ψωμί. Καλή Απόλαυση!
Συμβουλές για σίγουρη επιτυχία:
* Το Ξεπικρίρισμα της Μελιτζάνης: Αν χρησιμοποιείτε τις κλασικές μεγάλες φλάσκες μελιτζάνες, αφού τις κόψετε σε ροδέλες, πασπαλίστε τις express με μπόλικο χοντρό αλάτι μέσα σε ένα σουρωτήρι και αφήστε τις για 20 λεπτά. Μετά, ξεπλύνετε τις καλά με κρύο νερό και στύψτε τις επίμονα με τα χέρια σας. Αυτό το tip απομακρύνει κάθε ίχνος πικρίλας και εμποδίζει τη μελιτζάνη από το να ρουφήξει υπερβολικό λάδι στο προτηγάνισμα.
* Εμπλουτίστε το Ταψί: Η ομορφιά του τουρλού κρύβεται στην ελευθερία των υλικών του! Μπορείτε express να προσθέσετε στη συνταγή 2-3 πατάτες κομμένες κυδωνάτες (τις οποίες επίσης θα προτηγανίσετε ελαφρώς), ή μερικά στρογγυλά μπάμια και φασολάκια. Όσο περισσότερα λαχανικά «όλα μαζί» βάλετε, τόσο πιο πλούσια και σύνθετη θα βγει η τελική γεύση.
Συχνές Ερωτήσεις(FAQ):
Μπορώ να παραλείψω το προτηγάνισμα για μια πιο light εκδοχή;
Φυσικά και μπορείτε! Αν θέλετε ένα πιάτο με πολύ λιγότερες θερμίδες, μπορείτε να βάλετε όλα τα λαχανικά (μελιτζάνες, κολοκυθάκια, πιπεριές) εντελώς ωμά απευθείας στο ταψί, να τα περιχύσετε με τη σάλτσα και 1/2 κούπα ωμό ελαιόλαδο. Σε αυτή την περίπτωση (που πλησιάζει το κλασικό μπριάμ), θα πρέπει να ψήσετε το φαγητό σκεπασμένο με λαδόκολλα για τα πρώτα 30 λεπτά στους 190°C για να μαγειρευτούν τα ωμά λαχανικά express με τους ατμούς τους, και μετά να το ξεσκεπάσετε για να μελώσει.
Γιατί βάζουμε τον μαϊντανό αφού αποσύρουμε τη σάλτσα από τη φωτιά;
Αυτό είναι ένα εξαιρετικό tip της μεσογειακής κουζίνας express. Ο φρέσκος μαϊντανός είναι ένα ευαίσθητο μυρωδικό. Αν βράσει για πολλή ώρα μαζί με τη ντομάτα, θα χάσει όλα τα πολύτιμα αιθέρια έλαιά του, τη φρεσκάδα του και θα αποκτήσει ένα θαμπό, καφετί χρώμα. Προσθέτοντάς τον στο τέλος στην καυτή σάλτσα εκτός φωτιάς, παγιδεύετε το εκρηκτικό του άρωμα, το οποίο θα απελευθερωθεί αργά και ιδανικά κατά το ψήσιμο στο ταψί.
Άλλες Συνταγές:
Κοτόπουλο με Μπάμιες στο Φούρνο
Ντοματόρυζο Σπυρωτό στο Φούρνο
Καλή Επιτυχία & Καλή Απόλαυση!
Η Συνταγή είναι της Ελινα Σκλαβου
